İsmiyle Şaşırtan, Lezzetiyle Mest Eden Urfa Tatlısı
İsmini ilk duyduğunuzda sizi biraz gülümsetebilir: Şıllık tatlısı.
Ama adının aksine, bu tatlı Urfa mutfağının en zarif, en hafif lezzetlerinden biridir. İncecik hamur katları, mis gibi ceviz kokusu ve şerbetin dengeli tatlılığıyla damağınızda unutulmaz bir iz bırakır.
Urfa’dan Gelen Tatlı Bir Gelenek
Şıllık tatlısı, Güneydoğu Anadolu’nun özellikle Şanlıurfa bölgesine özgü bir lezzet. Yöre halkı bu tatlıyı düğünlerde, bayramlarda ve özel misafirler geldiğinde mutlaka yapar. “Şıllık” kelimesi aslında “ıslak” anlamına gelir; yani adını, üzerine dökülen bol şerbetten alır.
Yörede anlatılan bir rivayete göre, tatlının ismini telaffuz etmek eskiden bazı hanımlara “ayıp” gelirmiş. O yüzden çarşıya gidip tatlıyı isteyenler “o tatlıdan” ya da “şerbetli krep” diye tarif edermiş. Ama zamanla bu tatlı o kadar sevilmiş ki, adıyla birlikte halkın diline yerleşmiş.
Nasıl Yapılır?
Şıllık tatlısının sırrı incecik hamurunda gizli. Hamuru, un, süt ve yumurta ile hazırlanıyor ve sacda ya da tavada krep gibi pişiriliyor. Her kat arasına kırılmış ceviz serpilip rulo yapılıyor. En sonunda da sıcacık şerbet gezdiriliyor.
Bazı yörelerde ise bu şerbetin içine süt ekleniyor; böylece tatlı daha hafif ve kremamsı bir lezzet kazanıyor. Üzerine biraz kaymak ya da fıstık eklerseniz, değmeyin keyfine!
Ne Zaman Yenilir?
Aslında Şıllık tatlısı dört mevsim yeniyor ama özellikle yaz aylarında soğuk servis edildiğinde harika bir ferahlık veriyor. Urfa’da çoğu evde, bu tatlının yanında menengiç kahvesi ya da soğuk süt ikram etmek adettendir.
Lezzetin Ötesinde: Bir Kültürün Parçası
Şıllık, sadece bir tatlı değil; misafirperverliğin, paylaşmanın ve geleneksel mutfak kültürünün bir simgesi. Urfa’da bir evde size Şıllık tatlısı ikram ediliyorsa, bilin ki orada size gerçekten değer veriliyordur.
Sade Yağın Önemi
Şıllık tatlısının ruhu, sade yağdadır.
Urfa mutfağında sade yağ, sıradan bir yağ değil; lezzetin kalbidir. Çünkü sade yağ:
- Tereyağının içindeki su ve süt tortusundan arındırıldığı için daha dayanıklı ve saf bir yağdır.
- Yüksek ısıya dayanır, tatlıya yanık tat vermez.
- Şerbetli tatlılarda tereyağından çok daha parlak ve hafif bir aroma bırakır.
- Kokusu Urfa mutfağının karakteristik sıcaklığını verir; “ev yapımı tat” hissi oluşturur.
Bu nedenle, Urfa’da yapılan gerçek bir Şıllık tatlısı sade yağsız düşünülemez.
Son Söz: Şıllık tatlısı, dışarıdan bakıldığında sade görünse de içinde büyük bir emek, gelenek ve sevgi barındırır. Eğer yolunuz bir gün Şanlıurfa’ya düşerse, mutlaka yerinde deneyin. Tadına baktığınız anda, neden bu kadar özel bir yere sahip olduğunu anlayacaksınız.